{"id":893,"date":"2011-11-13T17:11:08","date_gmt":"2011-11-13T17:11:08","guid":{"rendered":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/?p=893"},"modified":"2011-11-13T17:16:57","modified_gmt":"2011-11-13T17:16:57","slug":"nasza-przeszlosc-jest-arcydzielem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/?p=893","title":{"rendered":"nasza przesz\u0142o\u015b\u0107 jest arcydzie\u0142em"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a>W ko\u0144cu, korzystaj\u0105c z choroby (deszczowa Barcelona skutkuje przezi\u0119bieniem) obejrza\u0142em film „Drive”, o kt\u00f3rym tyle m\u00f3wili mi przyjaciele. Rzeczywi\u015bcie jest to jeden z oryginalniejszych film\u00f3w, jakie widzia\u0142em, intryguje swoj\u0105 poetyck\u0105 form\u0105, muzyka Badalementiego sama nasuwa skojarzenia z „Miasteczkiem Twin Peaks”, za\u015b przewrotna sensacyjna fabu\u0142a przywraca zn\u00f3w obrazy z film\u00f3w Tarantino. Ale tak naprawd\u0119 „Drive” nie jest bliski \u017cadnemu z film\u00f3w. Jest oryginalny od pocz\u0105tku do ko\u0144ca, ma sw\u00f3j w\u0142asny \u015bwiat, j\u0119zyk i kompozycj\u0119. Nie b\u0119d\u0119 go opowiada\u0142, bo ca\u0142a fabu\u0142a opiera si\u0119 na zwrotach akcji, powiem tylko, \u017ce z zachwytem patrzy\u0142em, jak swoj\u0105 rol\u0119 buduje Ryan Gosling, w\u0142a\u015bciwie od pierwszych znacz\u0105cych r\u00f3l nie poddaj\u0105cy si\u0119 jakimkolwiek schematom. Po raz pierwszy zobaczy\u0142em go w fenomenalnym filmie „Mi\u0142o\u015b\u0107 Larsa”, kt\u00f3ry troch\u0119 przeszed\u0142 bez echa, zupe\u0142nie nies\u0142usznie, bo to jeden z pi\u0119kniejszych film\u00f3w robi\u0105cych rewolt\u0119 schematycznemu my\u015bleniu. Potem ju\u017c \u015bledzi\u0142em wszystko, rola w „Blue Valentine” wspania\u0142a. A w „Drive” jest zabawny, nieprzenikniony, czu\u0142y, brutalny, opieku\u0144czy i agresywny. Ca\u0142\u0105 swoj\u0105 rol\u0119 zbudowa\u0142 na sprzeczno\u015bciach i to w\u0142a\u015bciwie powoduje, \u017ce si\u0119 od tego filmu nie mo\u017cna oderwa\u0107. Nagle co\u015b \u015bwie\u017cego, odkrywczego, naprawd\u0119 dobre i wci\u0105gaj\u0105ce swoim klimatem kino.<\/p>\n

Kuruj\u0105c si\u0119 zanurzy\u0142em g\u0142ow\u0119 w lekturze „Alfabetu zakochanego w Meksyku” Jean-Claude’a Carriera, francuskiego scenarzysty i pisarza, z kt\u00f3rym ju\u017c 17 listopada b\u0119d\u0119 prowadzi\u0142 spotkanie w warszawskiej redakcji „Gazety Wyborczej”. Zna\u0142em poprzedni\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119 Carriere’a, zmys\u0142owy „Alfabet zakochanego w Indiach”. Ksi\u0105\u017cka meksyka\u0144ska jest r\u00f3wnie pyszna, i naprawd\u0119 mam teraz ochot\u0119 pojecha\u0107 do Meksyku. Carriere opowiada go po swojemu, wywracaj\u0105c troch\u0119 my\u015blenie i wyobra\u017cenia turysty, kt\u00f3ry patrzy na maski nak\u0142adane na kultur\u0119. Do Meksyku Carriere wraca\u0142 wielokrotnie, tam napisa\u0142 swoje najs\u0142ynniejsze scenariusze do film\u00f3w Bunuela. Ta ksi\u0105\u017cka to w gruncie rzeczy zabijanie wspomnie\u0144, kt\u00f3re Carriere tak t\u0142umaczy: „Matar el recuerdo<\/em>, zabi\u0107 wspomnienie. Oto doskona\u0142y \u015brodek na uwolnienie si\u0119 od nostalgicznej ko\u0142ysanki: wr\u00f3ci\u0107 na miejsce wspomnienia. Sp\u0119dzi\u0107 tam godzin\u0119 lub dwie. Powr\u00f3t, przez sam fakt, \u017ce \u017cycie trwa dalej na naszych oczach, usuwa dobre wspomnienia i – na szcz\u0119\u015bcie – czasem r\u00f3wnie\u017c niedobre”. Opowiada o swoim powrocie do hotelu San Jose Purua, a w\u0142a\u015bciwie do tego, co z hotelu pozosta\u0142o. To w\u0142a\u015bnie w nim, przy d\u0142ugim drewnianym stole siedzia\u0142 z Bunuelem i rozmawiali o scenach, kt\u00f3re p\u00f3\u017aniej, wieczorem pisa\u0142, aby rano pokaza\u0107 je re\u017cyserowi. Zabijanie wspomnie\u0144, ale jakich wspomnie\u0144! Pisze Jean-Claude Carriere o pracy nad filmem „Viva Maria!”: „Przez tydzie\u0144 lub dwa jad\u0142em obiad u Jeanne Moreau, kt\u00f3ra sprowadza\u0142a trufle z Francji, a kolacj\u0119 u Brigitte Bardot, kt\u00f3ra dla swych go\u015bci ta\u0144czy\u0142a na bosaka: sam wdzi\u0119k, nieustaj\u0105ca harmonia, arcydzie\u0142o naszego pokolenia(…) Ka\u017cdy reporter marzy\u0142, by go tu przys\u0142ano – przy okazji mo\u017cna by\u0142o zwiedzi\u0107 Meksyk – i ca\u0142y czas wlekli\u015bmy za sob\u0105 setk\u0119 dziennikarzy. Dot\u0105d si\u0119 dziwi\u0119, \u017ce w tych warunkach uda\u0142o mi si\u0119 kiedy\u015b k\u0105pa\u0107 w oceanie sam na same z Brigitte. Meksyka\u0144scy cz\u0142onkowie ekipy przezwali j\u0105 Huesito [Kostka]. Przez ca\u0142y czas kr\u0119cenia by\u0142a dzielna, a nawet bohaterska, bez wahania biega\u0142a po dachu jad\u0105cego poci\u0105gu i brn\u0119\u0142a bez ochronnego kombinezonu („to mnie pogrubi”) przez czarne, bardzo podejrzane bagnisko. Pewnego dnia, kiedy zwiedzali\u015bmy razem, za Papantl\u0105, legalny burdel, w pe\u0142ni zorganizowany, nawet z wie\u017cyczkami stra\u017cniczymi, zobaczyli\u015bmy przez okno pokoju jednej z dziewcz\u0105t zdj\u0119cie u\u015bmiechni\u0119tej Brigitte, niedaleko obrazka z Naj\u015bwi\u0119tsz\u0105 Panienk\u0105 z Guadalupe, kt\u00f3ra jest obecna wsz\u0119dzie”. Ta ksi\u0105\u017cka utkana jest nie tylko ze wspomnie\u0144 i anegdot, opowiada histori\u0119 kraju, przewroty i rewolucje, dokonania kulturowe, m\u00f3wi o nastrojach i emocjach, nie tyle o kulturze \u015bmierci co braku jej znaczenia, o przemocy i sk\u0142onno\u015bci do samob\u00f3jstw, mo\u017cna z niej wynotowa\u0107 nazwiska najlepszych fotograf\u00f3w („Meksyk, podobnie jak Indie, jest fa\u0142szywym rajem dla fotograf\u00f3w”), kt\u00f3rzy pokazali Meksyk inaczej albo nazwiska re\u017cyser\u00f3w filmowych, na kt\u00f3re wcze\u015bniej nie trafili\u015bmy. Wspania\u0142a ksi\u0119ga o znikaniu. A poniewa\u017c, jak wspomnia\u0142em, ju\u017c za kilka dni b\u0119d\u0119 prowadzi\u0142 spotkanie z autorem, mam okazj\u0119 wr\u00f3ci\u0107 r\u00f3wnie\u017c do „Alfabetu zakochanego w Indiach”, kt\u00f3ry przeczyta\u0142em zaraz kiedy wyszed\u0142, dwa lata temu, i ch\u0119tnie w t\u0119 lektur\u0119 ponownie dam nura.<\/p>\n

A skoro o kinie, to jeszcze jedna wspania\u0142a wiadomo\u015b\u0107. Film Agnieszki Holland „W ciemno\u015bci” zdoby\u0142 w\u0142a\u015bnie nagrod\u0119 publiczno\u015bci na festiwalu w Mar del Plata w Argentynie. Trzymam kciuki za ten wstrz\u0105saj\u0105cy film, kt\u00f3ry jest polskim kandydatem do Oskara. Jestem t\u0105 histori\u0105 przej\u0119ty jeszcze bardziej, odk\u0105d pozna\u0142em pani\u0105 Krystyn\u0119 Chiger, mi\u0119dzy innymi kt\u00f3rej los opowiedziany zosta\u0142 przez Agnieszk\u0119 Holland.<\/p>\n

* Alfabet zakochanego w Meksyku, Jean-Claude Carriere, prze\u0142o\u017cy\u0142 Wiktor D\u0142uski, Wydawnictwo Drzewo Babel, Warszawa 2011<\/em><\/p>\n

Jean-Claude Carrier i Andrzej Wajda spotkaj\u0105 si\u0119 w warszawskiej redakcji „Gazety Wyborczej” w cyklu „Teatr, Muzyka, Kino w Gazeta Cafe” ju\u017c 17 listopada o godz. 19.00. Serdecznie zapraszam, wst\u0119p wolny.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W ko\u0144cu, korzystaj\u0105c z choroby (deszczowa Barcelona skutkuje przezi\u0119bieniem) obejrza\u0142em film „Drive”, o kt\u00f3rym tyle m\u00f3wili mi przyjaciele. Rzeczywi\u015bcie jest to jeden z oryginalniejszych film\u00f3w, jakie widzia\u0142em, intryguje swoj\u0105 poetyck\u0105 form\u0105, muzyka Badalementiego sama nasuwa skojarzenia z „Miasteczkiem Twin Peaks”,[…]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14,6,16],"tags":[],"class_list":["post-893","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-film","category-ksiazki","category-teatr"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/893","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=893"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/893\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":897,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/893\/revisions\/897"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=893"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=893"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=893"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}