{"id":438,"date":"2011-03-25T20:45:28","date_gmt":"2011-03-25T20:45:28","guid":{"rendered":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/?p=438"},"modified":"2011-03-25T20:54:30","modified_gmt":"2011-03-25T20:54:30","slug":"przyjasn","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/?p=438","title":{"rendered":"Przyja\u015b\u0144"},"content":{"rendered":"
\n
\n
\"\"<\/a><\/dt>\n
Ks. J\u00f3zef Tischner<\/dd>\n<\/dl>\n<\/div>\n

Powinienem w\u0142a\u015bciwie przepisa\u0107 tu ca\u0142y wywiad, bo zachwyca mnie omal ka\u017cde jego zdanie. Dopiero wczoraj wpad\u0142 mi w r\u0119ce wywiad z Cezarym Wodzi\u0144skim, filozofem, jaki przeprowadzi\u0142a Aleksandra Klich. Rozmowa jest na temat przyja\u017ani, a w\u0142a\u015bciwie „przyja\u015bni” jak okre\u015bla Cezary Wodzi\u0144ski. M\u00f3wi:<\/p>\n

S\u0142owo „przyja\u015b\u0144” jest przychylne, poufa\u0142e, \u0142agodne. Ja\u015bniejsze i bardziej lekkomy\u015blne ni\u017c „przyja\u017a\u0144”. I najwa\u017cniejsze! – nie ma w sobie egoistycznej cz\u0105stki „ja\u017a\u0144”, a tym samym sugestii, \u017ce \u017ar\u00f3d\u0142em przyja\u017ani jest moje „ja”. „Ja”, kt\u00f3re mo\u017ce \u0142askawie zaprosi\u0107 kogo\u015b do siebie, na swoich warunkach i dla zaspokojenia egoistycznych potrzeb.<\/em><\/p>\n

(…) Kluczem do zrozumienia fenomenu przyja\u017ani jest formu\u0142a „pozwoli\u0107 by\u0107”. Najwa\u017cniejszym gestem, jaki si\u0119 wykonuje wobec drugiego cz\u0142owieka, jest pozwolenie mu na bycie takim, jaki jest. <\/em><\/p>\n

(…) Wsp\u00f3lne milczenie w przyja\u017ani jest bardzo wa\u017cne. M\u00f3wienie wymaga nieustannego rytmicznego oddychania, a gdy przychodzi niezwyk\u0142a chwila, trzeba wstrzyma\u0107 oddech. Tak, \u017ceby jej nie zagada\u0107. \u017beby jej nie sp\u0142oszy\u0107. <\/em><\/p>\n

(…) Dar przyja\u017ani pozwala si\u0119 odmienia\u0107, by\u0107 innym, ni\u017c si\u0119 jest. W przyja\u017ani ryzykuj\u0119 wi\u0119c w\u0142asn\u0105 niewzruszon\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107, pozwalam sobie nie tylko by\u0107 z Innym, ale i by\u0107 innym. Przyja\u017a\u0144 otwiera szeroko okna i drzwi mojego \u015bwiata.<\/em><\/p>\n

(…) Wolno\u015b\u0107 od oceniania to jedna z najbardziej urodziwych stron przyja\u017ani. <\/em><\/p>\n

(…) Na przyjacielu nie mo\u017cna si\u0119 zawie\u015b\u0107. Gdy przychodzi moment zawodu, przyjaciela ju\u017c nie ma, przyja\u017a\u0144 si\u0119 ko\u0144czy. (…)<\/em><\/p>\n

(o ksi\u0119dzu Tischnerze) Mia\u0142 wyj\u0105tkowy dar roz\u015bwietlania przestrzeni wok\u00f3\u0142 siebie. Gdziekolwiek by\u0142, robi\u0142o si\u0119 ja\u015bniej i rado\u015bniej. Przed spotkaniem Tischnera nie wiedzia\u0142em, \u017c my\u015blenie mo\u017ce by\u0107 tak afirmatywne i \u015bwietliste. Spotkania z Tischnerem nauczy\u0142y mnie te\u017c, co to w\u0142a\u015bciwie znaczy „pozwoli\u0107 by\u0107”(…) On ka\u017cdym swoim gestem, ka\u017cdym s\u0142owem pozwala\u0142 by\u0107 takim, jakim si\u0119 jest. Wi\u0119cej, dzi\u0119ki niemu chcia\u0142o si\u0119 by\u0107 bardziej, ni\u017c si\u0119 jest. Jak gdyby bycie nie mia\u0142o granic, kt\u00f3rych nie mo\u017cna przekroczy\u0107.<\/em><\/p>\n

(o Barbare Skardze) Pami\u0119tam, \u017ce poszed\u0142em do niej i zapyta\u0142em, czy mog\u0119 chodzi\u0107 na jej seminarium. Zauwa\u017cy\u0142a, \u017ce mam ze sob\u0105 torb\u0119 na rakiet\u0119 tenisow\u0105: – A co pan tu w og\u00f3le robi? Widz\u0119, \u017ce pan gra w tenisa. Niech pan idzie na kort, nie zawraca sobie g\u0142owy takimi rzeczami jak wyk\u0142ady i seminaria. Na to przyjdzie czas(…) Nie pos\u0142ucha\u0142em. Od jesieni tego roku przez blisko trzydzie\u015bci lat uczestniczy\u0142em w prowadzonym przez ni\u0105 seminarium.<\/em><\/p>\n

(wywiad ukaza\u0142 si\u0119 w „wysokich obcasach extra”, marzec 2011).<\/p>\n

Naprawd\u0119 wa\u017cny tekst. A mnie przypomnia\u0142a si\u0119 pewna migawka. Jecha\u0142em do Warszawy poci\u0105giem, na egzaminy na studia dziennikarskie na Uniwersytecie. By\u0142em przej\u0119ty, to jasne. Ch\u0142opak ze Starogadu zdaje na powa\u017cny wydzia\u0142 w stolicy i w og\u00f3le tyle r\u00f3\u017cnych l\u0119k\u00f3w, co i jak tam b\u0119dzie. I nie wiem, z jakim odczuciem dotar\u0142bym do Warszawy, gdyby los nie sprawi\u0142 tak, \u017ce znalaz\u0142em si\u0119 w przedziale obok ks. Tischnera. Wiedzia\u0142em, kto to. Nie mia\u0142em jednak odwagi, \u017ceby si\u0119 odezwa\u0107. Otworzy\u0142em ksi\u0105\u017ck\u0119, to by\u0142a „Hipnoza” Hanny Krall. Ksi\u0105dz Tischner zerkn\u0105\u0142 na ok\u0142adk\u0119 i zapyta\u0142: „A pan lubi reporta\u017c?” I tak si\u0119 zacz\u0119\u0142a rozmowa, o tym, co chc\u0119 robi\u0107 w \u017cyciu. Kiedy doje\u017cd\u017cali\u015bmy do Warszawy poprosi\u0142em ksi\u0119dza Tischnera, \u017ceby podpisa\u0142 mi t\u0119 ksi\u0105\u017ck\u0119, na pami\u0105tk\u0119. Chwil\u0119 si\u0119 zastanawia\u0142, czy powinien si\u0119 w cudzej ksi\u0105\u017cce wpisywa\u0107, ale w ko\u0144cu wpisa\u0142 si\u0119 i powiedzia\u0142: „A jak pan spotka Hann\u0119 Krall, to niech pan powie, \u017ce celowo si\u0119 tak wpisuj\u0119, \u017ceby mog\u0142a si\u0119 podpisa\u0107 nade mn\u0105”. Na dworcu powiedzia\u0142 jeszcze, \u017ce nie mam si\u0119 martwi\u0107, bo zdam. I zda\u0142em. A Hanna Krall, kt\u00f3r\u0105 pozna\u0142em p\u00f3\u017aniej, rzeczywi\u015bcie dopisa\u0142a si\u0119 na tym egzemplarzu „Hipnozy”.<\/p>\n

Kanon na nowy blog, odcinek 49<\/strong><\/p>\n

Dzisiaj o swoich najwa\u017cniejszych ksi\u0105\u017ckach opowiada<\/p>\n

Marta Dzido<\/strong>, pisarka, re\u017cyserka, dziennikara:<\/p>\n

Bardzo trudno jest wybra\u0107 spo\u015br\u00f3d ksi\u0105\u017cek tylko pi\u0119\u0107 – tych najwa\u017cniejszych. Dlatego kierowa\u0142am si\u0119 przede wszystkim sentymentem. Tytu\u0142y zaprezentowane poni\u017cej towarzyszy\u0142y mi w czasie dorastania, mo\u017cna by powiedzie\u0107, \u017ce znacz\u0105co wp\u0142yn\u0119\u0142y na m\u00f3j \u015bwiatopogl\u0105d. Dzi\u015b kiedy wracam do nich, nie wydaje mi si\u0119, by by\u0142y to kamienie milowe literatury \u015bwiatowej, jednak w\u00f3wczas, kiedy je odkrywa\u0142am by\u0142y to ksi\u0105\u017cki-petardy, wraz z kt\u00f3rymi wybucha\u0142a moja dotychczasowa wizja \u015bwiata i kszta\u0142towa\u0142a si\u0119 na nowo.<\/p>\n

Sekretny dziennik Adriana Mole’a lat 13 i \u00be \u2013 Sue Townsend – dojrzewanie to najci\u0119\u017cszy okres w \u017cyciu, nigdy p\u00f3\u017aniej nie kocha si\u0119 tak nieszcz\u0119\u015bliwie i nie cierpi tak mocno, ale z odrobin\u0105 autoironii i powie\u015bci\u0105 Sue Townsend mo\u017cna ten czas prze\u017cy\u0107 bez wi\u0119kszych obra\u017ce\u0144.<\/p>\n

Marta – Elizy Orzeszkowej \u2013 ksi\u0105\u017cka, kt\u00f3ra po raz pierwszy zwr\u00f3ci\u0142a moj\u0105 uwag\u0119 na pozycj\u0119 kobiet w spo\u0142ecze\u0144stwie. Szok, \u017ce ca\u0142e z\u0142o, kt\u00f3re spotyka g\u0142\u00f3wn\u0105 bohaterk\u0119 powie\u015bci, bierze si\u0119 st\u0105d, \u017ce Marta jest kobiet\u0105. Smutek, \u017cal i gniew. Bolesne odkrycie, ale jak\u017ce potrzebne.<\/p>\n

Lot nad kuku\u0142czym gniazdem – Kena Keseya \u2013 granice normalno\u015bci nie s\u0105 tak oczywiste jakby si\u0119 wydawa\u0142o, normy spo\u0142eczne wcale nie musz\u0105 by\u0107 dobre dla obywateli, w\u0142adza deprawuje i wszyscy jeste\u015bmy idiotami. Dom wariat\u00f3w jako metafora stosunk\u00f3w spo\u0142ecznych. Wielkie poczucie niesprawiedliwo\u015bci plus zdefiniowanie na nowo poj\u0119cia: wolno\u015b\u0107. Ksi\u0105\u017cka – prze\u0142om.<\/p>\n

\u017bart – Milana Kundery – ksi\u0105\u017cka, kt\u00f3ra ze wszystkich ma najwiecej moich zapisk\u00f3w na marginesach, czyli, \u017ce w owym czasie by\u0142a wa\u017cna, czytana wielokrotnie. Zdanie: „Los cz\u0142owieka cz\u0119sto ko\u0144czy sie na d\u0142ugo przed \u015bmierci\u0105” podkre\u015blone grub\u0105 lini\u0105. Nie trzeba chyba nic wi\u0119cej dodawa\u0107.<\/p>\n

Regulamin t\u0142oczni win \u2013 Johna Irvinga – za \u201eno\u017cyk do obcinania kutas\u00f3w\u201d i wspania\u0142\u0105 posta\u0107 lekarza Wilbura Larcha, kt\u00f3ry pomaga\u0142 kobietom w trudnych chwilach proponuj\u0105c im wykonanie aborcji b\u0105d\u017a przyj\u0119cie ich niechcianego dziecka do swojego sieroci\u0144ca. Powie\u015b\u0107, kt\u00f3ra mi u\u015bwiadomi\u0142a, \u017ce kwestia aborcji nie jest wcale czarno-bia\u0142a i nie sprowadza tylko do kategorii pro-life lub pro-choice.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ks. J\u00f3zef Tischner Powinienem w\u0142a\u015bciwie przepisa\u0107 tu ca\u0142y wywiad, bo zachwyca mnie omal ka\u017cde jego zdanie. Dopiero wczoraj wpad\u0142 mi w r\u0119ce wywiad z Cezarym Wodzi\u0144skim, filozofem, jaki przeprowadzi\u0142a Aleksandra Klich. Rozmowa jest na temat przyja\u017ani, a w\u0142a\u015bciwie „przyja\u015bni” jak[…]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-438","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ksiazki"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/438","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=438"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/438\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":444,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/438\/revisions\/444"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=438"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=438"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=438"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}