{"id":1266,"date":"2012-05-01T15:21:42","date_gmt":"2012-05-01T15:21:42","guid":{"rendered":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/?p=1266"},"modified":"2012-05-01T15:26:48","modified_gmt":"2012-05-01T15:26:48","slug":"galaz-obsypana-jablkami","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/?p=1266","title":{"rendered":"ga\u0142\u0105\u017a obsypana jab\u0142kami"},"content":{"rendered":"

S\u0142o\u0144ce jak balija. – Tak m\u00f3wi\u0142o si\u0119 na wsi, na kt\u00f3rej kiedy\u015b mieszka\u0142em. Maj\u00f3wki ci\u0105g dalszy. Przedwczoraj, przesycony proz\u0105 Anny Boleckiej „Cadyk i dziewczyna”, kt\u00f3rej cz\u0119\u015b\u0107 akcji rozgrywa si\u0119 w Otwocku i nad rzek\u0105 \u015awider, nagle zapragn\u0105\u0142em nad tym \u015awidrem pospacerowa\u0107. To by\u0142 wspania\u0142y pomys\u0142. Cudowna pogoda, dzikie zej\u015bcia do rzeki, skarpy, podgryzione przez bobry drzewa uginaj\u0105ce si\u0119 pod w\u0142asnych ci\u0119\u017carem, zapach kwitn\u0105cych pokrzyw i suchych od s\u0142o\u0144ca szyszek, kwitn\u0105ce na bia\u0142o koniczyny. Z rzadka kto\u015b biwakuj\u0105cy na skarpie, oparty o drzewo, przy wi\u0119kszym zakolu rzeki kilka rodzin, dzieci k\u0105pi\u0105ce si\u0119, kto\u015b nagle galopuje lasem na bia\u0142ym koniu. Zupe\u0142nie jak w innym, odrealnionym \u015bwiecie. A mo\u017ce to w\u0142a\u015bnie, dwadzie\u015bcia kilometr\u00f3w od Warszawy, jest realne? Spok\u00f3j, \u015bpiew ptak\u00f3w, zrelaksowani ludzie?<\/p>\n

Wczoraj dosta\u0142em od kogo\u015b numer kwartalnika „\u015al\u0105sk” z 1987 roku, a w nim wywiad z Iren\u0105 Conti, kt\u00f3r\u0105 zna\u0142em. M\u00f3wi, \u017ce poezja jest dobrym cieniem cz\u0142owieka. Szkoda by zgubi\u0107 takie zdanie. Ci\u0105gle czytam poezj\u0119. Jest mi po prostu potrzebna. W tym wywiadzie m\u00f3wi te\u017c Irena du\u017co o Iwaszkiewiczu, o swoich przek\u0142adach jego tekst\u00f3w: „W Iwaszkiewiczu by\u0142a Italia(…) Iwaszkiewicz bez W\u0142och by\u0142by po prostu inny. Od Stawisk na Sycyli\u0119 droga daleka, ale to po\u0142\u0105czenie z\u0142o\u017cy\u0142o si\u0119 razem na t\u0119 specyficzn\u0105 temperatur\u0119 Iwaszkiewiczowsk\u0105. Nieprzypadkowo nazywa on w Ogrodach<\/em> sw\u0105 Sycyli\u0119 ziemi\u0105 spe\u0142nienia(…) Spojrzenie Iwaszkiewicza na Sycyli\u0119\u00a0 nigdy nie mia\u0142o w sobie nic z estetyzuj\u0105cej literatury krajobrazu, nic z cudzoziemsko\u015bci. P\u00f3\u0142 wieku jego powrotu na t\u0119 wysp\u0119 i szczeg\u00f3lny typ wra\u017cliwo\u015bci sprawi\u0142y, \u017ce uda\u0142o mu si\u0119 pods\u0142ucha\u0107 g\u0142osy tej ziemi. Iwaszkiewiczowska wizja literacka mit\u00f3w sycylijskich jest tak\u017ce g\u0142\u0119bok\u0105 zadum\u0105 nad dniem dzisiejszym. I tak jak we wszystkich swoich podr\u00f3\u017cach do Polski, do W\u0142och, do \u015awiata, do Cz\u0142owieka – stworzy\u0142 i tu pomost mi\u0119dzy wczoraj a dzi\u015b, mi\u0119dzy sposobem odczuwania cz\u0142owieka wsp\u00f3\u0142czesnego, a kanwami, poj\u0119ciami ci\u0105g\u0142o\u015bci, zakodowanymi w pami\u0119ci genetycznej dawnych pokole\u0144. Z tych starych partytur umia\u0142 odczyta\u0107 opowie\u015b\u0107 tej ziemi. Uhonorowanie nagrod\u0105 literack\u0105 by\u0142o dla Iwaszkiewicza wielkim prze\u017cyciem. Widzieli\u015bmy to wszyscy tego wieczoru, kiedy wr\u0119czano mu nagrod\u0119. M\u00f3wi\u0142 swoje wiersze po polsku, a ja m\u00f3wi\u0142am je po w\u0142osku. Za\u0142amywa\u0142 mu si\u0119 g\u0142os, wszyscy mieli\u015bmy \u015bci\u015bni\u0119te gard\u0142a. Od tego czasu min\u0119\u0142o ju\u017c prawie dziewi\u0119\u0107 lat. Przed kilku laty przet\u0142umaczy\u0142am jego Starego poet\u0119<\/em>. I teraz nie ma spotkania, \u017ceby nie prosili mnie, na Sycylii o ten wiersz: przeczytaj, powiedz Starego poet\u0119”.<\/em><\/p>\n

Takie wspomnienie, taki obraz zamkni\u0119te mi\u0119dzy strony starego pisma. Przegl\u0105dam ten stary kwartalnik, czytam recenzje ksi\u0105\u017cek, kt\u00f3re i dla mnie dzisiaj s\u0105 nowe, bo zapomniane. Tyle zapomniano.<\/p>\n

Przepisa\u0142em te zdania Ireny Conti w gruncie rzeczy dla Ma\u0142gosi, autorki mojego ulubionego bloga india.blog.onet.pl bo ca\u0142y ten blog wro\u015bni\u0119ty mocno w Iwaszkiewicza, w jego poetyck\u0105 i prozatorsk\u0105 ziemi\u0119.<\/p>\n

Co nie jest zapisane nie istnieje, powtarza\u0142em zawsze jak mantr\u0119. Thomas Bernhard idzie o wiele dalej – co zapisane mo\u017ce zosta\u0107 wymazane, zapomniane, zniszczone. Ale przecie\u017c mimo tego zniszczenia, zapomnienia i wymazania, i tak b\u0119dzie, a\u017c kto\u015b trafi, odnajdzie, us\u0142yszy.<\/p>\n

Odczyta\u0107 opowie\u015b\u0107 ziemi, jak radzi Irena Conti. Magnolia chyba zadomowi\u0142a si\u0119 na dobre, bo rozwin\u0119\u0142a li\u015bcie. Przygl\u0105dam si\u0119 jej codziennie. Po prostu ciesz\u0119 si\u0119, \u017ce ro\u015bnie.<\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/p>\n

\"\"<\/a>
przeprowadzka do Stawiska, 1928 rok<\/figcaption><\/figure>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

JAROS\u0141AW IWASZKIEWICZ
\n<\/strong><\/p>\n

STARY POETA<\/strong><\/p>\n

I<\/p>\n

Poeta m\u00f3wi:<\/p>\n

\u017bono! Widzisz te dwie muchy<\/p>\n

na parapecie okna<\/p>\n

zabite muchozolem<\/p>\n

Tyle\u017c one znacz\u0105 we wszech\u015bwiecie<\/p>\n

co nasze martwe ukochane psy<\/p>\n

co le\u017c\u0105 tu pod kamieniem<\/p>\n

\n

Pami\u0119tasz ten wyraz Tropka<\/p>\n

gdy mu si\u0119 co\u015b m\u00f3wi\u0142o<\/p>\n

a on nie rozumia\u0142<\/p>\n

marszczy\u0142 czo\u0142o skupia\u0142 si\u0119<\/p>\n

i nie rozumia\u0142<\/p>\n

\n

Bo by\u0142 zwierz\u0105tkiem<\/p>\n

\n

My te\u017c nie rozumiemy<\/p>\n

\n

Patrz m\u00f3wi\u0105 do nas ob\u0142oki<\/p>\n

zorze gwiazdy<\/p>\n

wiatry<\/p>\n

a my nie rozumiemy<\/p>\n

\n

M\u00f3wi\u0105 do nas przestrzenie<\/p>\n

niebieskie<\/p>\n

m\u00f3wi\u0105 drzewa rozwijaj\u0105ce si\u0119<\/p>\n

m\u00f3wi\u0105 kwiaty<\/p>\n

rosn\u0105 i m\u00f3wi\u0105<\/p>\n

a my nie rozumiemy<\/p>\n

\n

I tak ju\u017c b\u0119dzie<\/p>\n

\n

B\u0119dziemy we wszech\u015bwiecie<\/p>\n

jak te dwie martwe muchy<\/p>\n

jak te dwa zdech\u0142e psy<\/p>\n

jak dwie nico\u015bcie<\/p>\n

One te\u017c kocha\u0142y<\/p>\n

i chcia\u0142y zrozumie\u0107<\/p>\n

II<\/p>\n

Poeta m\u00f3wi:<\/p>\n

\u017bono! nie odchod\u017a<\/p>\n

Zosta\u0144 chwil\u0119 ze mn\u0105<\/p>\n

\n

Chc\u0119 by\u0107 sam<\/p>\n

A kiedy ty odejdziesz<\/p>\n

Zaraz przyjd\u0105 tacy:<\/p>\n

\n

Tuwim przyjdzie<\/p>\n

z ga\u0142\u0119zi\u0105 wielkich jab\u0142ek<\/p>\n

jak ta co zabra\u0142<\/p>\n

z naszego srebrnego wesela<\/p>\n

\n

Czes\u0142aw zaraz przyjdzie<\/p>\n

taki m\u0142odziutki jak wtedy<\/p>\n

kiedy przyjecha\u0142 z Wilna<\/p>\n

ze s\u0142owami: ub\u00f3stwiam pana<\/p>\n

na ustach<\/p>\n

\n

Tolek przyjdzie<\/p>\n

tak jak w Aidzie<\/p>\n

kiedy opowiada\u0142 bajki Marysi<\/p>\n

\n

przyjdzie Olek z papug\u0105<\/p>\n

motyl przyleci<\/p>\n

co kiedy\u015b wlecia\u0142 do naszej<\/p>\n

sypialni wielki i osobliwy<\/p>\n

\n

Tak si\u0119 zaludni<\/p>\n

dooko\u0142a<\/p>\n

\n

Nie odchod\u017a<\/p>\n

b\u0105d\u017a przy mnie<\/p>\n

Bo chc\u0119 by\u0107 sam<\/p>\n

sam<\/p>\n

taki zupe\u0142nie sam<\/p>\n

\n

III<\/p>\n

Poeta m\u00f3wi:<\/p>\n

\u017bono!<\/p>\n

Byli\u015bmy kiedy\u015b m\u0142odzi<\/p>\n

widzieli\u015bmy ocean w Skagen<\/p>\n

i Barcelon\u0119<\/p>\n

i Matterhorn i Dent du Midi<\/p>\n

mieli\u015bmy przyjaci\u00f3\u0142<\/p>\n

gadali\u015bmy z Lechoniem<\/p>\n

z Witkacym z Sartre’em<\/p>\n

zach\u0142ystywali\u015bmy si\u0119 Proustem<\/p>\n

czytali\u015bmy J\u0105dro Ciemno\u015bci<\/p>\n

Ann\u0119 Karenin\u0119<\/p>\n

Popio\u0142y<\/p>\n

\n

A teraz jeste\u015bmy starzy<\/p>\n

jeste\u015bmy sami<\/p>\n

\n

K\u0142\u00f3cimy si\u0119<\/p>\n

szukamy ci\u0105gle<\/p>\n

pogubionych ksi\u0105\u017cek<\/p>\n

\n

Chustek<\/p>\n

zapa\u0142ek<\/p>\n

okular\u00f3w<\/p>\n

\n

A kiedy b\u0119dziemy przed Panem Nico\u015bci<\/p>\n

ju\u017c zaraz<\/p>\n

nic to nie b\u0119dzie znaczy\u0142o<\/p>\n

\u017ce byli\u015bmy pi\u0119kni<\/p>\n

\u017ce ta\u0144czyli\u015bmy na ch\u0142opskich weselach<\/p>\n

i na kr\u00f3lewskich pokojach<\/p>\n

I nikt nas nie zapyta<\/p>\n

o nasze muchy<\/p>\n

nasze psy<\/p>\n

nasze pogubione ksi\u0105\u017cki<\/p>\n

chustki do nosa<\/p>\n

\n

i okulary<\/p>\n

(z tomu „Mapa pogody”, Czytelnik, Warszawa, 1980).<\/p>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

S\u0142o\u0144ce jak balija. – Tak m\u00f3wi\u0142o si\u0119 na wsi, na kt\u00f3rej kiedy\u015b mieszka\u0142em. Maj\u00f3wki ci\u0105g dalszy. Przedwczoraj, przesycony proz\u0105 Anny Boleckiej „Cadyk i dziewczyna”, kt\u00f3rej cz\u0119\u015b\u0107 akcji rozgrywa si\u0119 w Otwocku i nad rzek\u0105 \u015awider, nagle zapragn\u0105\u0142em nad tym \u015awidrem[…]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-1266","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ksiazki"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1266","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1266"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1266\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1274,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1266\/revisions\/1274"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1266"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1266"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1266"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}