{"id":1098,"date":"2012-02-10T12:22:45","date_gmt":"2012-02-10T12:22:45","guid":{"rendered":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/?p=1098"},"modified":"2012-02-10T13:57:42","modified_gmt":"2012-02-10T13:57:42","slug":"koniec-i-poczatek","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/?p=1098","title":{"rendered":"Koniec i pocz\u0105tek"},"content":{"rendered":"

\n

\"\"<\/a>
Ella Fitzgerald. Wczoraj, na pogrzebie Wis\u0142awy Szymborskiej jej "Black Coffee"<\/figcaption><\/figure>\n

Zapewne siedzi pani teraz, pani Wis\u0142awo, przy stoliku, z Ell\u0105 Fitzgerald, pali papierosa i pije kaw\u0119 – m\u00f3wi\u0142 na pogrzebie Wis\u0142awy Szymborskiej jej sekretarz i przyjaciel, Micha\u0142 Rusinek. Ogl\u0105da\u0142em t\u0119 ceremoni\u0119 w telewizji. Na pogrzeb Wis\u0142awy Szymborskiej przyjecha\u0142y najwy\u017csze w\u0142adze w pa\u0144stwie. A potem otworzy\u0142em „Gazet\u0119 Wyborcz\u0105” i przeczyta\u0142em artyku\u0142 „Nieznany dar od Wis\u0142awy Szymborskiej”, o tym, jak anonimowo dotowa\u0142a „Kwartalnik Artystyczny”, przeznaczaj\u0105c na jego publikacj\u0119 dwadzie\u015bcia tysi\u0119cy z\u0142otych. By\u0142a drug\u0105, obok Ministerstwa Kultury donatork\u0105. A\u017c „Kwartalnik” spada z listy dotacji Ministerstwa Kultury. Jego przysz\u0142o\u015b\u0107 jest zagro\u017cona. Krzysztof Myszkowski, redaktor „Kwartalnika” dzwoni do pani Wis\u0142awy Szymborskiej i opowiada t\u0119 sytuacj\u0119. I dalej zacytuj\u0119 z „Gazety” te bulwersuj\u0105ce fragmenty:<\/p>\n

„Szymborska deklaruje: – Zadzwoni\u0119 do ministra Zdrojewskiego. Zobaczymy, mo\u017ce uda si\u0119 jako\u015b uratowa\u0107 spraw\u0119.<\/p>\n

Potem sp\u0119dza d\u0142ugie godziny, dobijaj\u0105c si\u0119 do ministerialnych urz\u0119dnik\u00f3w. Ci prze\u0142\u0105czaj\u0105 j\u0105 z biurka na biurko; wszystko wlecze si\u0119 w niesko\u0144czono\u015b\u0107. Jakby telefon od noblistki na nikim nie robi\u0142 wra\u017cenia. Po kilku bezskutecznych pr\u00f3bach Szymborska odpuszcza.<\/p>\n

– M\u00f3wi\u0142a mi: Wiesz, tam nikt nie chce ze mn\u0105 rozmawia\u0107 – wspomina Myszkowski.<\/p>\n

Szymborska si\u0119 nie zra\u017ca. Pisze list do ministra. Mija tydzie\u0144, dwa, trzy – odpowied\u017a nie przychodzi. Po interwencji okazuje si\u0119, \u017ce jeden z asystent\u00f3w uzna\u0142 list za ma\u0142o istotny i wrzuci\u0142 go na dno szuflady. Fina\u0142 jednak jest pomy\u015blny: bydgoskie pismo dostaje pieni\u0105dze”.<\/p>\n

(Z tekstu Marty Leszczy\u0144skiej i Jacka Kowalskiego).<\/p>\n

W takiej rzeczywisto\u015bci \u017cyjemy. I nie ma co si\u0119 oszukiwa\u0107, \u017ce jest inaczej. Urz\u0119dy obro\u015bni\u0119te s\u0105 administracj\u0105, kt\u00f3ra podobno mia\u0142a by\u0107 uszczuplona, niew\u0142a\u015bciwi ludzie s\u0105 na niew\u0142a\u015bciwych miejscach. Kultura jest marginalizowana. I naprawd\u0119 nie mo\u017cna si\u0119 oszukiwa\u0107, \u017ce jest inaczej. Najwy\u017cej mo\u017cna robi\u0107 swoje. Stara\u0107 si\u0119. O co\u015b walczy\u0107 na miar\u0119 w\u0142asnych mo\u017cliwo\u015bci.<\/p>\n

Takich przypadk\u00f3w, jak ten z pr\u00f3b\u0105 dodzwonienia si\u0119 do ministra, znam wiele. Sam rozmawia\u0142em kiedy\u015b z jedn\u0105 wa\u017cn\u0105 postaci\u0105 \u017cycia politycznego, kt\u00f3ra powiedzia\u0142a: „Ach, arty\u015bci, jak dzieci, tylko pisz\u0105 listy protestacyjne. To nie ma \u017cadnego znaczenia”.<\/p>\n

Ma znaczenie. Nawet je\u015bli nie przynosi efekt\u00f3w.<\/p>\n

Wczoraj, na Zamku Kr\u00f3lewskim, profesor Norman Davis odbiera\u0142 nagrod\u0119 im. prof. Aleksandra Gieysztora. Pi\u0119kna uroczysto\u015b\u0107. Profesor Davis mia\u0142 wspania\u0142\u0105 przemow\u0119, pe\u0142n\u0105 dowcipu, iskrz\u0105c\u0105, w kt\u00f3rej m\u00f3wi\u0142 r\u00f3wnie\u017c o znaczeniu historii, o tym, \u017ce bez jej znajomo\u015bci nie mo\u017cna zobaczy\u0107 drogi. Jak wiedzie\u0107, dok\u0105d i\u015b\u0107, je\u015bli nie wiem, sk\u0105d jestem? – pyta\u0142.<\/p>\n

Nagroda przyznawana jest za wk\u0142ad w ochron\u0119 dziedzictwa kulturowego.<\/p>\n

Kultura to nie jest fanaberia. To wra\u017cliwo\u015b\u0107, \u015bwiadomo\u015b\u0107 i rozw\u00f3j. Czas to w ko\u0144cu zrozumie\u0107.<\/p>\n

\n

WIS\u0141AWA SZYMBORSKA<\/p>\n

MO\u017bE BY\u0106 BEZ TYTU\u0141U<\/p>\n

\n

Dosz\u0142o do tego, \u017ce siedz\u0119 pod drzewem,<\/p>\n

na brzegu rzeki,<\/p>\n

w s\u0142oneczny poranek.<\/p>\n

Jest to zdarzenie b\u0142ahe<\/p>\n

i do historii nie wejdzie.<\/p>\n

To nie bitwy i pakty,<\/p>\n

kt\u00f3rych motywy si\u0119 bada,<\/p>\n

ani godne pami\u0119ci zab\u00f3jstwa tyran\u00f3w.<\/p>\n

A jednak siedz\u0119 nad rzek\u0105, to fakt.<\/p>\n

I skoro tutaj jestem,<\/p>\n

musia\u0142am sk\u0105d\u015b przyj\u015b\u0107,<\/p>\n

a przedtem<\/p>\n

w wielu jeszcze miejscach si\u0119 podziewa\u0107,<\/p>\n

ca\u0142kiem tak samo jak zdobywcy krain,<\/p>\n

nim wst\u0105pili na pok\u0142ad.<\/p>\n

Ma bujn\u0105 przesz\u0142o\u015b\u0107 chwila nawet ulotna,<\/p>\n

sw\u00f3j pi\u0105tek przed sobot\u0105,<\/p>\n

sw\u00f3j przed czerwcem maj.<\/p>\n

Ma swoje horyzonty r\u00f3wnie rzeczywiste<\/p>\n

jak w lornetce dow\u00f3dc\u00f3w.<\/p>\n

To drzewo to topola zakorzeniona od lat.<\/p>\n

Rzeka to Raba nie od dzi\u015b p\u0142yn\u0105ca.<\/p>\n

\u015acie\u017cka na niej od przedwczoraj<\/p>\n

wydeptana w krzakach.<\/p>\n

Wiatr, \u017ceby rozwia\u0107 chmury,<\/p>\n

musia\u0142 je wcze\u015bniej tu przywia\u0107.<\/p>\n

I cho\u0107 w pobli\u017cu nic si\u0119 wielkiego nie dzieje,<\/p>\n

\u015bwiat nie jest przez to ubo\u017cszy w szczeg\u00f3\u0142y,<\/p>\n

gorzej uzasadniony, s\u0142abiej okre\u015blony,<\/p>\n

ni\u017c kiedy zagarnia\u0142y go w\u0119dr\u00f3wki lud\u00f3w.<\/p>\n

Nie tylko tajnym spiskom towarzyszy cisza.<\/p>\n

Nie tylko koronacjom orszak przyczyn.<\/p>\n

Potrafi\u0105 by\u0107 okr\u0105g\u0142e nie tylko rocznice powsta\u0144,<\/p>\n

ale i obchodzone kamyki na brzegu.<\/p>\n

Zawi\u0142y jest i g\u0119sty haft okoliczno\u015bci.<\/p>\n

\u015acieg mr\u00f3wki w trawie.<\/p>\n

Trawa wszyta w ziemi\u0119.<\/p>\n

Dese\u0144 fali, przez kt\u00f3r\u0105 przewleka si\u0119 patyk.<\/p>\n

Tak si\u0119 z\u0142o\u017cy\u0142o, \u017ce jestem i patrz\u0119.<\/p>\n

Nade mn\u0105 bia\u0142y motyl trzepoce w powietrzu<\/p>\n

skrzyde\u0142kami, co tylko do niego nale\u017c\u0105<\/p>\n

i przelatuje mi przez r\u0119ce cie\u0144,<\/p>\n

nie inny, nie czyjkolwiek, tylko jego w\u0142asny.<\/p>\n

Na taki widok zawsze opuszcza mnie pewno\u015b\u0107,<\/p>\n

\u017ce to co wa\u017cne<\/p>\n

wa\u017cniejsze jest od niewa\u017cnego.<\/p>\n

(z tomu „Koniec i pocz\u0105tek”, Wydawnictwo a5, Pozna\u0144, 1993)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Zapewne siedzi pani teraz, pani Wis\u0142awo, przy stoliku, z Ell\u0105 Fitzgerald, pali papierosa i pije kaw\u0119 – m\u00f3wi\u0142 na pogrzebie Wis\u0142awy Szymborskiej jej sekretarz i przyjaciel, Micha\u0142 Rusinek. Ogl\u0105da\u0142em t\u0119 ceremoni\u0119 w telewizji. Na pogrzeb Wis\u0142awy Szymborskiej przyjecha\u0142y najwy\u017csze w\u0142adze[…]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6,15],"tags":[],"class_list":["post-1098","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ksiazki","category-muzyka"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1098","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1098"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1098\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1103,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1098\/revisions\/1103"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1098"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1098"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/remigiusz-grzela.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1098"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}